De aanleiding

In de regio Groene Hart werken veel partijen aan het begeleiden van mensen richting werk. Rijnvicus speelt daarin een centrale rol voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt. Toch ervaren werkzoekenden hun route vaak als versnipperd. Oriëntatie, leren, praktijkervaring en werk vinden plaats op verschillende plekken, bij verschillende organisaties en met wisselende begeleiding. Wat bedoeld is als ondersteuning, voelt voor veel mensen als een onduidelijke reis zonder overzicht. Tegelijkertijd willen werkgevers eerder betrokken zijn, maar weten zij vaak niet waar en hoe ze kunnen instappen. Deze spanning vormt de aanleiding voor het STROOM spoorboekje.

Het vraagstuk

Het vraagstuk binnen deze learning community is hoe de route naar werk als één samenhangende reis kan worden ervaren, terwijl die in de praktijk uit veel losse fases en locaties bestaat. Hoe zorgen we dat werkzoekenden begrijpen waar ze staan, wat hun volgende stap is en wie hen daarbij ondersteunt. En hoe betrekken we werkgevers, onderwijs en overheid zo dat zij bijdragen aan diezelfde reis, in plaats van aan losse onderdelen. Het spoorboekje is daarbij geen nieuw traject, maar een gedeeld overzicht en gezamenlijke manier van werken.

Waarom dit niet vanzelf wordt opgelost

In de praktijk is iedereen druk bezig met zijn eigen schakel. Begeleiders richten zich op hun fase, onderwijs op hun programma’s en werkgevers op hun directe personeelsvraag. Daardoor ontbreekt overzicht en samenhang. Werkzoekenden moeten telkens opnieuw uitleggen wie ze zijn en wat ze kunnen. Werkgevers haken vaak pas laat aan, terwijl vroege betrokkenheid juist het verschil kan maken. Zonder een gezamenlijke taal, gedeeld ritme en herkenbare structuur blijft de route gefragmenteerd, ook als de intenties goed zijn.

De gezamenlijke aanpak

Binnen deze learning community werken Rijnvicus, STROOM en partners samen aan het STROOM spoorboekje. Rijnvicus fungeert als stabiele thuisbasis voor werkzoekenden. Vanuit daar worden verschillende stations zichtbaar gemaakt, zoals oriëntatie, leren, doen, werkervaring en uitstroom naar werk. De aanpak richt zich niet op het ontwerpen van een nieuw systeem, maar op het verbinden van bestaande plekken, momenten en begeleidingsvormen tot één herkenbare reis. STROOM ondersteunt dit proces door partijen bij elkaar te brengen, het leerproces te organiseren en ruimte te maken om te experimenteren met nieuwe vormen van samenwerking.

Hoe we samenwerken in deze learning community

De learning community werkt als een gezamenlijk ontwerpproces. Rijnvicus, STROOM, onderwijs en andere betrokken partijen brengen kennis, ervaringen en vragen bij elkaar. Studenten van de Haagse Hogeschool hebben vanuit de ervaring van de werkzoekende onderzocht hoe de verschillende stappen richting werk beter met elkaar verbonden kunnen worden.
Op basis daarvan hebben zij een flexibel ontwerpvoorstel ontwikkeld en gepresenteerd. Dit voorstel maakt zichtbaar hoe de route via onder meer gemeente, Rijnvicus, onderwijs en werkgevers meer als één samenhangende reis kan worden ingericht. Daarmee laat deze learning community concreet zien hoe studenten, docenten en professionals samen aan een praktijkvraag werken. Het voorstel vormt geen vast eindproduct, maar een basis die samen met werkzoekenden, begeleiders en werkgevers verder kan worden getest en aangepast.

Waarom deze aanpak werkt

Deze aanpak is kansrijk omdat zij vertrekt vanuit de ervaring van de werkzoekende en niet vanuit de afzonderlijke organisaties. Door de volledige route naar werk als één geheel te bekijken, worden knelpunten tussen verschillende stappen en partijen beter zichtbaar.
Het gezamenlijke ontwerpproces helpt bovendien om verschillende perspectieven vroeg bij elkaar te brengen. Werkzoekenden, begeleiders, onderwijs en werkgevers kijken ieder vanuit een andere rol naar dezelfde route. Juist die combinatie kan leiden tot oplossingen die beter aansluiten op de praktijk.
Of de aanpak daadwerkelijk meer overzicht, betere overdrachten en een sterkere aansluiting met werkgevers oplevert, moet nog worden getest. De kracht zit daarom niet alleen in het ontwerp zelf, maar vooral in de mogelijkheid om het samen te beproeven, te verbeteren en aan te passen aan wat in de praktijk werkt.

Wat dit oplevert en kan opleveren

De learning community heeft tot nu toe een concreet ontwerpvoorstel opgeleverd voor een meer samenhangende route naar werk. Het voorstel helpt betrokken partijen om gezamenlijk naar het hele traject te kijken, in plaats van alleen naar hun eigen onderdeel. Ook maakt het zichtbaar waar verbindingen tussen gemeente, Rijnvicus, onderwijs en werkgevers kunnen worden verbeterd.
De beoogde effecten moeten nog in de praktijk worden onderzocht. Op termijn kan de aanpak werkzoekenden meer overzicht geven over waar zij staan, welke volgende stap mogelijk is en wie hen daarbij begeleidt. Ook kan het werkgevers helpen om eerder aan te sluiten, waardoor kandidaten en beschikbare functies beter op elkaar kunnen worden afgestemd. Zo kan het spoorboekje bijdragen aan minder mismatches en een duidelijkere, flexibelere route naar duurzaam werk.

Volgende stappen

De volgende stap is om samen te bepalen welke onderdelen van het voorstel bruikbaar zijn en hoe deze in de praktijk kunnen worden getest. Daarbij is het belangrijk om werkzoekenden, begeleiders en werkgevers actief te betrekken. Hun ervaringen moeten duidelijk maken of de voorgestelde route begrijpelijk is, voldoende houvast biedt en aansluit op verschillende persoonlijke situaties.
Op basis van deze praktijkervaringen kan het ontwerp verder worden aangepast. Wat werkt, wordt versterkt. Wat onduidelijk of niet uitvoerbaar blijkt, wordt veranderd. Ook kan worden onderzocht of het flexibele model later bruikbaar is voor andere onderwijsinstellingen, werkgevers of learning communities. Zo ontwikkelt het STROOM spoorboekje zich stap voor stap tot een gedeelde werkwijze voor een betere route naar werk.